Eserlere Göre Listeleme

Ahlakın psikolojik görüntüsü, insan yaşantısı ve sosyal ahlak üzerine değerlendirmeler yapılıyor. Vicdan, doğruluk ve ahlak, kişiye saygı, sosyal ahlak, ahlakı etkileyen faktörlerden din, adaletin uygulanması, yaptırıcı kuvvetler, sorumluluk gibi konular işleniyor.

Modern bilim, felsefe ve din ilişkisi üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan Caner Taslaman, bu kitapta modern bilim, felsefe ve teoloji gibi inceleme alanlarındaki ‘ahlâk’tan hareketle Allah’ın varlığını savunuyor. Bu kitapta cevabını bulabileceğiniz bazı sorular: Ahlâktan hareketle Allah’ın varlığı temellendirilebilir mi? Modern psikoloji ve bilişsel bilimler gibi alanlardan gelen veriler doğuştan ahlâkî özelliklere sahip olduğumuzu göstermekte midir? Teizm mi, ateizm mi insanın ahlâkî özelliklerini daha iyi açıklamaktadır? Allah’a atıf yapılmadan ahlâkın rasyonel temel bulması mümkün mü? Allah iyiyi mi emreder yoksa Allah’ın emrettiği mi iyi olur? Doğuştan ahlâkî özellikler hakkındaki değerlendirmemizle din(ler) hakkında hangi sonuçlara ulaşıyoruz?

Bazı insanların "içi acır" Haksızlıklara ve aşağılanmalara boyun eğmezler. Televizyonun başındaki "sessiz çoğunluk"a katılmayı reddeder, sokağa çıkarlar. Vicdanlarının sesini dinleyip söz alır, itiraz eder, yaralanmayı göze alırlar. Hayatla kurdukları ilişkide aktiftirler, bedel ödemeyi bilirler, Hayatı "maruz kalınan" değil "edinilen" bir şey olarak yaşarlar. Mum ışığı gibi yalın, gösterişsiz ve titrektirler; vicdanı sızlayanlarla ışıklarını paylaşırlar. Gözyaşları kadar kahkahaları da vardır. Çocuk ruhlu ve isyankardırlar. Protestocudurlar... Siyasi partilerin, kitle iletişim araçlarının, üniversitelerin ve dini kurumların ahlaki yargılarımız için yol gösterici olmakta yetersiz kaldığı günümüzde protesto hareketleri hayatımızı alınır/satılır/çiğnenir olmaktan çıkaran, içimizdeki umudu diri tutan bir etkinlik olmaya başladı. Üstelik Cenova'dan Bergama'ya uzanan bu yeni toplumsal dalganın örgütlenmiş öncüleri, planlanmış gelecekleri, hedeflenmiş iktidarları da yok. Kişiler kendi tarihlerinin, adalet duygularının ve ahlaki kaygılarının çağrısıyla yola çıkıp, buluşup, çoğalıyorlar... Protestonun dinamikleri hakkında yazılmış en kapsamlı kitaplardan biri olan Ahlaki Protesto Sanatı, kişileri protestoya iten saikleri, duygu hallerini, protesto hareketlerinin iç kültürünü, hayata kattığı anlamı inceliyor. Jasper, anti-nükleer, çevre ve hayvan hakları hareketlerini temel alan kapsamlı görüşmelerden, tarihi belgelerden, anketlerden ve kendi protesto deneyimlerinden yararlanarak, toplumsal hareketlerin genel görünümünü sistematik bir biçimde inceliyor. Duygusal ve ahlaki yaratıcılıktan yola çıkarak, ama protesto hareketlerinin kültürel ve psikolojik yanlarını da ihmal etmeden her bir örneğin kendine özgü biyografisini çıkarıyor. Protestocuları hisseden, hatalarından ders alan, projelerini birer sanat yapıtı gibi yaratan sanatçılar olarak ele alıyor. Şimdiye kadar yapılmamış bir şey yaparak, bireysel duygular ile kolektif eylemin kesişme noktasına bakıyor. Wilde'ın

Nietzsche’nin, eski arkadaşı Paul Rée’nin ahlakın kökeniyle ilgili kitabına (The Origin of the Moral Sensations) yanıt olarak kaleme aldığı üç denemeden oluşan bu kitap, yazarın en uzun soluklu ve iç tutarlılığa sahip çalışmalarından biridir. Kitabı oluşturan denemelerin üçü de İyinin ve Kötünün Ötesinde’de dile getirilen Hıristiyan ahlakı eleştirisini daha ileriye taşımaktadır. “İyi,” “kötü” ve “fena” gibi sözcüklerin dilbilimsel analiziyle başlayan birinci denemede Nietzsche, “efendi” ahlakı ve “köle” ahlakı dediği iki kavram arasında karşıtlık kurarak, gücün ve eylemin nasıl da sıklıkla yerini edilginliğe ve nihilizme bıraktığını gösteriyor. Suç ve cezanın kökenini irdeleyen ikinci deneme, adalet kavramının nasıl doğduğunu ve bu kavramın içselleştirilmesinin “ruh” denilen şeyin gelişimine nasıl yol açtığını ortaya koyuyor. Üçüncü denemede Nietzsche, çileci ideallerin anlamını çözümlüyor. Nietzsche’nin niyeti çileci idealleri, “köle” ahlakını ya da içselleştirilmiş değerleri bir çırpıda yadsımak değildir; onun temel kaygısı kültürün ve ahlakın ebedi gerçeklikler olmaktan çok, insan yapısı kavramlar olduklarını göstermektir. Ulaştığı yargılara katılabilir ya da katılmayabilirsiniz; ama Nietzsche öylesine açık seçik ve parlak bir dille yazıyor ki, Ahlakın Soykütüğü’nü okurken kendinizi canlanmış ve coşkulu hissedeceksiniz.