Eserlere Göre Listeleme

Balkanlar, İmparatorluk coğrafyamızın parçasıdır. Evlad-ı Fatihan uzun asırlar bu topraklarda çeşitli kavimlerle iç içe huzurla yaşadı ve onları adalet içinde huzurlu yaşattı. Gündönümümüz başladıktan yani Nemçe nazlı Budin'imizi aldıktan, biz Tuna üstüne hasret türküleri söylemeye başladıktan sonra, Balkanlar da kanlı kazana döndü. Bereketli topraklar kan kusmaya başladı. İnsanlar durmamasıya birbirini boğazlıyordu. Bu huzurlu topraklarda böylesi vahşet nasıl yeşerdi? Hangi düşman eller Balkanları kundakladı? İmparatorluğumuzu yöneten güçlü ellere ne olmuştu? Roman, tarihi hüküm olarak bugün bile tam kesinliğe kavuşmamış olan bu konuları işlemektedir. Olaylar Küçük Balkanlarda, bugünkü Yunanistan'ın kuzey sınırlarına komşu bölgelerde geçmektedir. Balkan Acısı, balkanlardaki Türk varlığının yok edilişinin, bizim acımızın romanıdır; onu, bu acıyı duyan bir kalemden okuyacaksınız.

Ömer Seyfettin Türk Edebiyatı tarihinde her şeyden önce hikâyeleriyle öne çıkmış bir kişiliktir. Bununla beraber o, hikâyelerinin yanında makale, deneme, eleştiri, fıkra, anı, tiyatro ve şiir türlerinde de eserler vermiştir. Bu yönleriyle tanıdığımız Ömer Seyfettin'in bir de esaret günleri söz konusudur. Şöyle ki: Ömer Seyfettin, Aralık 1908 ile Ocak 1909 arasında, Selanik'teki Üçüncü Ordu'nun Nizamiye Taburu'na tayin edilmiştir. Burada eşkıya takip maksadıyla, birçok yerleşim merkezini gezmiş, Türk ve İslâm düşmanı komitecilerin Müslümanlara karşı yaptıkları pek vahşi ve son derece barbarlık örneği hâdiseleri yerinde müşahede etmiştir. Savaşın toplum düzeninde meydana getirdiği sarsıntıları, acıları, yıkıntıları yakından gören ve yaşayan Ömer Seyfettin, Yanya Kalesi'nin savunmasında Yunanlılara esir düşmüş, önce farklı yerlerde tutulmuş, daha sonra Nafplion kasabasında yaklaşık bir yıl esir kalmıştır. Kitaptaki hatıraların bir kısmı da bu dönemi kapsamaktadır. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır: İlk bölümde Ömer Seyfettin'in hayatı, sanatı, eserleri ve eserlerinde Balkanlar ile ilgili yazılar; ikinci bölümde, Balkan Harplerinin kısa tarihi; üçüncü bölümde, Ömer Seyfettin'in Balkan Harbi Hatıraları; son bölümde ise konuyu tamamlayıcı yazılar yer almaktadır. Son bölümde yer alan ilk iki yazı, Ömer Seyfettin'in İbrahim Alaattin Gövsa'ya ve Kenan Hulusi Koray'a anlatımlarından oluşmaktadır. Bu bölümde ayrıca, Ömer Seyfettin'in Balkan Harplerinde ve esareti döneminde Ali Canip Yöntem'e gönderdiği mektuplar da yer almaktadır.

İçindekiler: ÖNSÖZ VII KISALTMALAR IX GİRİŞ i BALKAN SAVAŞLARI (1912-1913) 10 Balkan Savaşlarını Hazırlayan Sebepler 10 I. Balkan Savaşı 14 II. Balkan Savaşı, Sebep ve Sonuçlan 19 BİRİNCİ BÖLÜM RUMELİ'DEN TÜRK GÖÇLERİ (1912-1913) 29 A - GÖÇLERİ DOĞURAN SEBEPLER 29 1 — Baskı ve zulümler 31 2 — Dinî Baskılar 41 3 — Ekonomik Sebepler 42 B - GÖÇLERİN BAŞLAMASI VE GÖÇ YOLLARI 45 1 — Karayolu İle Yapılan Göçler 47 2 — Denizyolu île Yapılan Göçler 53 3 — Demiryolu İle Yapılan Göçler 61 C - GAYR-I MÜSLİM GÖÇLERİ VE SEBEPLERİ 63 İKİNCİ BÖLÜM GÖÇMENLERİN TÜRKİYE'DEKİ DURUMLARI 69 A - GEÇİCİ YERLEŞME YERLERİ 70 B - GEÇİCİ YERLEŞİM SIRASINDA YAPILAN YARDIMLAR 79 1 — Osmanlı Hilâl-i Ahmer Cemiyeti'nce Yapılan Yardımlar 81 2 — Diğer Kuruluş, Devlet ve Şahıslarca Yapılan Yardımlar 85 C - GEÇİCİ YERLEŞİM SIRASINDA GÖÇMENLERİN KAR¬ ŞILAŞTIKLARI PROBLEMLER VE ALINAN TEDBİRLER 87 1 — Göçmen Çocukları ve Eğitim Meselesi 87 2 — Yerli Halk ve Göçmenler 89 3 — Göçmenlerin Sağlık Durumları ve Salgın Hastalıklar 94 a) Göçmenlerin Sağlık Durumlan ve Göçmen Hastahâneleri 94 b) Salgın Hastalıklar 97 c) Salgın Hastalıklara Karşı Alınan Tedbirler 100 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM KURULAN KOMİSYONLAR VE SÜREKLİ YERLEŞME FAALİYETLERİ 105 A - KURULAN KOMİSYONLAR 105 B — İSKÂN FAALİYETLERİ 107 C - SÜREKLİ YERLEŞME SONRASI YARDIMLAR VE TANI¬ NAN MUAFİYETLER 121 1 — Yapılan Yardımlar 121 2 — Tanınan Muafiyetler 125 D — GÖÇMENLERİN GERİ DÖNÜŞÜ VE YAPILAN YAR¬ DIMLAR 128 SONUÇ 133 İNGİLİZCE ÖZET (SUMMARY) 135 BİBLİYOGRAFYA 137 DİZİN 145 EKLER 157 Belgeler Resimler Harita I Harita II

Hepimiz "Balkan Savaşı" denince, "O yarayı açma" deriz de, faciaya kadar götüren nedenlerini pek bilmeyiz. Nerdeyse her Türk ocağından bir can alan bu savaşın öyküsünü, bir ay gibi kısa bir sürede tüm Rumelimizi kaybedişimizin nedenlerini, aynı zamanda Rumeliden ana vatana göç eden Kocatürkün yazgılarını, mağlubiyet de olsa, ders almamız açısından, ibret dolu gerçek yaşantıların bilinmesi için belge ve anılardan oluşan bu eseri sunmaktan gurur duyarız.