Eserlere Göre Listeleme

20. yüzyıl dünya tarihini büyük ölçüde belirleyen 1917 Sovyet Devrimi üzerine bugüne dek pek çok kitap yayınlandı. Bolşevikler İktidara Geliyor, bu kitapların en önemlilerinden biri olarak öne çıkıyor. Rus ve Sovyet tarihi üzerine çalışan uzmanların çoğunun üzerinde birleştiği kanaate göre; Bolşevikler İktidara Geliyor, "Rus Devrimi üzerine yazılmış en iyi kitap". Tarih profesörü Rabinowitch'in on beş yıllık çalışmasının ürünü olan kitapta, Sovyet Devriminin en önemli kesiti, bütün zenginliğiyle ortaya seriliyor. İşçilerin 3-4 Temmuzdaki kalkışmasından 25 Ekimde Geçici Hükümetin devrilişi ve Bolşeviklerin iktidarı alışına kadar uzanan 100 günlük tarih, bütün yönleriyle ve çatışmanın her iki tarafında yer alan tüm güçler açısından inceleniyor. Başta Bolşevikler olmak üzere belli başlı politik aktörlerin programatik belgeleri, bildirileri, toplantı tutanakları, kararları; tüm günlük gazeteler, parlamento oturumlarında ve Sovyetlerde yapılan tartışmalar, bir belge yığınına dönüştürülmeden akıcı bir metin içinde anlamlandırılıyor ve böylece zevkle okunacak, öğretici ve heyecanlı bir anlatı çıkıyor ortaya. Bolşevikler İktidara Geliyor, bir devrimi, bu devrimin en etkin gücü Bolşevik Partisini ve partinin önderi Lenin'i başka kaynaklarda bulunamayacak bir zenginlikle, "belgeleri konuşturarak" anlatıyor.

Fransız Devrimi'nin 19.yüzyıldaki işlevi ne ise Rus Devrimi'nin de 20.yüzyıldaki işlevi odur. Her ikisi de dünyaya siyasal bir gelişme modeli ve evrensellik savında bir ideoloji sundular. Fransız Devrimi yurttaşların temsiline dayalı belli bir türü ortaya çıkarırken, Rus Devrimi çalışan kitlelerin özgün bir örgütlenme biçiminin -işçi,köylü ve asker sovyetleri doğmasına yol açtı. Hem kendi aralarında, hem de herhangi bir tarihsel modelle en ufak -bilinçli-bağlantı kurmadan ortaya çıkan Rus sovyetlerini karakterize eden en temel şey işçi, köylü ve askerlerin kendi kendilerini yönetmeleri... iktidarı devletleştirmenin değil toplumsallaştırarak dağıtmanın aracı olan sovyetler ile ilk kez sadece yıkmaya değil, aynı zamanda kurmaya da yetenekli bir örgütlenme modeli ortaya çıktı. Hiyerarşi ve merkeziyetçiliği reddeden, profesyonel bürokrasisi olmayan, seçmenlerin temsilcilerini istedikleri an değiştirebildikleri bir demokrasi modeli... Böylece"devrim" kavramı da yeni bir içeriği yöneldi: Başkalarının halkın adına örgütlenerek devleti ve onu yönetmek istemesinden, halkın bilfiil kendisinin örgütlenip kendi kendini yöneterek devleti dağıtmasına doğru... Sovyetlerin doğuşunu, gelişmesini ve yok oluşunu bütün ayrıntıları ile anlatan anweiler'in "Rusya'da Sovyetler"i ile "Bolşevikler ve İşçi Denetimi" nin en önemli özelliklerinden birisi "sovyet" kavramı ile "Bolşevizim"kavramı arasında kurulan çağrışımı yıkmasıdır. Her iki kitapta, karşı konulamayacak bir biçimde "sovyetlerin başlangıçta bağımsız oldukları", ancak gelişimlerinin belli bir evresinde Bolşevikler tarafından devrime kitle desteği sağlamak için"taktik olarak" desteklendikleri anlatılıyor. Tarih boyunca süre giden yönetenler-yönetilenler arasındaki ayırımın nedenleri hakkında her iki kitabın es geçilmeyecek sorular sorduğunu düşünüyoruz.

Film, kış mevsiminde yolları geçen bir askerin dokunaklı hikayesini anlatıyor. Farklı yerlerden gelen askerler orduya uyum sağlamalıdır. Hayalleri, hedefleri, korkuları ve hırsları olan bu adamlar, askerlik hizmetlerinin en zorlu koşullarında kendilerini geliştirmeyi, asker olmanın ne anlama geldiğini öğrenecek ve içlerindeki şeytanlarla savaşmak zorunda kalacaklardır.

Epsilon Yayınevi etiketiyle okuruyla buluşan Bölünmüş Dünya, Prof. Ziya Selçuk’un bir eğitim neferi olmasının ötesinde öncelikle bir insan olarak dünyaya, hayata, insanlığa dair sorularına yanıt ararken, yazarın anılarına, kendi iç dünyasına ve fikirlerine doğru keyifli bir yolculuğa davet ediyor.  Ziya Selçuk, çoğumuzun hayatında bir eski Milli Eğitim Bakanı olarak yer etmiş popüler bir figür. Bakan olduğu dönemdeki yenilikçi, güler yüzlü, uzlaşmacı yaklaşımıyla hatırlarda kalmıştı. Şimdi onun başka bir yönüyle, yazarlığıyla tanışıyoruz.