Eserlere Göre Listeleme

Tarih metodolojisi üç temel bilgi alanına dayanmaktadır. Bunların birincisi tarihin felsefesi, ikincisi ilk çağdan itibaren tarih incelemelerinde üretilmiş yaklaşımlar, üçüncüsü ise araştırma yöntem ve teknikleridir. Tarih üzerinde düşünmek veya tarihi bir konuyu anlamaya ve açıklamaya çalışmak, bu üç alanda da belli düzeyde bir birikim gerektirir. Tarihin ne olduğu konusunda fikri olmayan, geçmişte veya günümüzdeki farklı bakış açılarının neden ve nasıl oluştuğunu idrak edemeyen bir kişinin, araştırma teknik ve yöntemlerini öğrenmesi ve sağlıklı bir şekilde uygulaması beklenemez. Elinizdeki kitap, tarih metodolojisinin sözü edilen üç temel unsuru dikkate alınarak tasarlandı. Kitabın muhtevası, üniversitelerimizde tarih eğitim ve öğretimi veren bölümlerdeki “Tarih Bilimine Giriş”, “Araştırma Teknikleri”, Tarih Metodolojisi” ve “Seminer” gibi derslerin içerikleri ve öğrenim çıktılarına uygun hazırlandı. Lisans öğrencilerinin, tarih araştırmasında bir fikrin/sorunun oluşmasından araştırma ve yazma sürecine kadar rehber edinebileceği bir nitelikte hazırlanmış oan bu kitap, yüksek lisans ve doktora seviyesindeki öğrencilere hitap etmektedir. Ders kitabı formatında hazırlanmış olsa da tarih meraklıları da kitaptan istifade edebilecektir. Tarih Bilimi ve Merodolojisi adlı bu kitap, Türkiye’nin en deneyimli bilim insanlarının kolektif çalışmasıdır. Kitaptaki bölümler, yurt içi ve yurt dışı deneyimleriyle büyük bir birikime sahip olan ve alanlarında Türkiye’nin en iyileri arasında yer alan bilim insanları tarafından kaleme alınmıştır. Dolayısıyla zengin bir kadro ile hazırladığımız bu kitabın, başta öğrencilerimiz olmak üzere, tarihi anlamak ve tarih yazmak isteyen herkes için vazgeçilmez bir rehber olacağını düşünüyorum.

İbni Haldun’un, tarihin bilim olarak doğuşunu simgeleyen yapıtı Mukaddime, Ortaçağ Arap uygarlığının sönmeye yüz tuttuğu bir sırada kaleme alındığından, İbni Haldun’u ve düşüncelerini doğrudan izleyen bir akım ortaya çıkmadığı gibi, bu düşünce daha sonraki yüzyıllarda unutulmaya yüz tuttu. İbni Haldun, 14. yüzyılda toplumların iktisadi, sosyal ve siyasi koşullarının bilimsel bir çözümlemesini yaparken, bir takım temel tarihsel sorunları ortaya koyuyordu. Ortaçağ’a ilişkin yapıları, iktisadi, toplumsal ve siyasal evrimi yavaşlatan ya da engelleyen yapıları betimliyordu. İşte bu gecikme, yabancı güçlerin etkileriyle birleşerek birkaç yüzyıl sonra sömürgeciliği olanaklı kılacak; sömürgecilik de azgelişmişlik olgusunun ortaya çıkışını getirecekti. İbni Haldun, Kuzey Afrika tarihini yüzyıllar boyunca kesintiye uğratan siyasal (daha sonra iktisadi ve toplumsal) başarısızlıklar dizisini son derece yöntemli bir biçimde irdeleyen ve durgunluk nedenlerini bir tanrısallıkta ya da dış güçlerin etkisinde değil, yaşadığı toplumun iç yapısında arayan bir düşünür oldu.

Yazar, tarihe mal olmuş şahsiyetlerin ve medeniyetlerin aşklarını, aşıklarını ve aşk tanımlamalarını, aşka ödedikleri bedelleri anlatıyor. Zaman zaman hayal dünyamızı bile zorlayan aşka dair acıları ve bununla beraber sapkınlıklara varan uygulamalara sebep olan aşkın diğer yüzünü de değerlendiren yazar, insanlıkla yaşıt hatta daha ötesinde olan Aşk duygusunun günümüze kadar olan serüvenini renkli simaların yaşantılarının ışığında okuyuculara tadımlık bir üslupla sunuyor.

Her milletten ve her cinsten mazlumları bir arada toplayıcı böyle bir eser, zannımca ilk kez tecrübe ediliyor. Bizim, bazen belki de hep göğsümüze doğru esen rüzgarın, bir gün ense kökümüzün bir karış altından iteceği ümidini hiç kaybetmedim; ve bu ümitle her çileye katlandım, didindim, çabaladım, yaşadım.