En Çok Görüntülenen Kitaplar

2015 James Russell Lowell Ödülü, Modern Language Association 2016 Dorothy Lee Kültür Ekolojisi Alanında Üstün Akademik Çalışma Ödülü, Media Ecology Association Flavorwire’a göre 2015’in en iyi 10 akademik yayınından biri Biçimler siyasal, toplumsal ve tarihsel bağlamla nasıl ilişkilendirilebilir? Caroline Levine edebiyat, eleştiri ve kültür çalışmalarının karşı karşıya olduğu bu önemli soruya yeni ve ikna edici bir cevap veriyor. Levine’e göre biçimler sadece sanat eserlerini değil, aslında geniş anlamıyla bütün “hayat”ı düzenliyor: Birbirleriyle örtüşüyor, çekişiyor, çarpışıyor, işbirliğine giriyor ve sonuçta dünyamızı inşa ediyorlar. Elinizdeki kitap dört ana biçimin –bütün, ritim, hiyerarşi ve ağ– kültürü, siyaseti ve akademik bilgiyi farklı dönemlerde nasıl şekillendirmiş olduğuna bakarken biçimciliği tarihselcilikle, edebiyatı da siyasetle ilişkilendirmek için zihin açıcı yeni yollar öneriyor. Michel Foucault, Jacques Rancière, Mary Poovey ve Judith Butler gibi biçimci ve biçimcilik karşıtı kuramcıları yeniden okuyan Levine, ortaçağ manastırlarından günümüzün tema parklarına, Sophokles’in Antigone’sinden Charles Dickens’ın Kasvetli Ev’ine ve ünlü televizyon dizisi The Wire’a kadar pek çok yapı ve eserin arka planında işleyen “biçimsel hikâye”yi gözler önüne seriyor. Caroline Levine, Cornell Üniversitesi İngilizce Bölümü’nde David and Kathleen Ryan Beşeri Bilimler Profesörü.

Sanat Dünyasının Senaryoları, Burak Delier’in 2005-2014 yılları arasın­da kaleme aldığı yazıları ve kendi işleri üzerine yaptığı söyleşileri kapsıyor. Delier’in sanat ve siyaset ilişkisini somut örnek ve durumlar içinden ele al­mak amacıyla yürüttüğü tartışma, sorunlara yanıtlar üretmekten çok, be­lirli bağlamlarda etkinleşen sanatsal, eleştirel, siyasal konuşma edimlerinin biçim ve siyasetlerini sorgulamayı hedefliyor. Yürüttüğü tartışmada Türkiye’de ve dünyadaki boykot çağrılarına ve bu çağrıların ortaya çıkardığı politik ve etik söyleme odaklanan Delier, bu boykot çağrılarında ortaya çıkan dilin bizi inandırmak istediği “sanat kapi­talizme karşı” anlatısının, temelde bir kazan-kazan senaryosu olarak işle­diğini öne sürüyor. Oyunun bir tarafta “kötü neoliberal kapitalizm”, diğer tarafta “iyicil aktivist sanat” olarak kurgulanmasının handikaplarına dik­kat çektiği yazıları kitabın temel metinlerini oluşturuyor. Boykot ve grev taktiklerinin tartışıldığı bu temel metinlerin yanı sıra, Afrika asıllı İtalyan futbolcu Mario Balotelli’den, sıradışı tasarımlı savaş uçağı X-29’a, kolektif bir otosansür vakasının analizinden sanat fuarı okumalarına kadar geniş bir kültürel alanda farklı direniş yöntemlerinin izi sürülüyor.

Hepimizin yatışmak bilmez bir gelişme ihtiyacı var: Her yıl milyonlarca insan, kilo vermek, ilişkilerini düzeltmek ve iyileştirmek, borçlarından kurtulmak, kariyerlerinde daha fazlasını başarmak, finansal bağımsızlığa kavuşmak, ruhsal aydınlanmayı yakalamak, daha iyi ebeveynler veya eşler olmak için kitaplar alıyor ve seminerlere katılıyor; dahası, bu liste uzayıp gidiyor. İlerleme için yanıp tutuşuyoruz. Yine de, birçoğumuz istediğimiz değişimi gerçekleştirmeyi başaramıyoruz. %100 Kendiniz Olun, bir diyet programında başarısız olmuş, bir ilişkinin çöküşünü atlatmış veya tatmin edici bir kariyere sahip olup olamayacağını merak etmiş olan herkes içindir. Kendimizle, bulunduğumuz yerle ve yaptığımız şeyle barışık olmak isteyen hepimiz için bir kitaptır; uzak bir gelecekte değil, bugün, burada ve hemen şimdi.

Ormanlık alanda bir nehirde, sıcak ve boğucu bir hafta sonu, ikisi orta yaşlarında biri genç üç arkadaş balığa çıkmaya karar verir. Geçmişte bu bölgede korkunç bir kaza sonucu en yakın arkadaşlarını kaybetmişlerdir. Buna karşın sevdikleri kıyılarda konaklar, koca bir vatoz tutarlar. Sonrasında ormanı arkalarına alarak kamp yapar, yer içer, vakit öldürürler; ancak ne kaybettikleri arkadaşlarının anısı ne de suçluluk duygusu peşlerini bırakır. Onları yabani doğanın yahut sınırları içinde bulundukları kasabanın ahalisinin de sıcak karşıladığı pek söylenemez. Yabancılara şüpheyle yaklaşan ve kızgın güneşte iyice bunalan işsiz güçsüz ahali, bu üç erkeğin kasabalı kızlarla takılmasından hoşlanmaz ve en sonunda bir şeyler yapmaya karar verir. Selva Almada’nın 2024 Uluslararası Booker finalistleri arasına giren son romanı Bir Nehir Değil, yoksulluk ve imkânsızlıklar, erkeklik, suçluluk duygusu, bastırılamayan arzular ve sıradanlaşan şiddet gibi konuları ele alıyor. Arjantin kırsalında heba olan hayatlarla kanıksanan trajedileri muazzam bir duyarlılık ve keskin bir işçilikle resmediyor. “Selva Almada’yı her zaman tutkuyla okurum ama Bir Nehir Değil başka bir şey. Oturma odamda ayağa kalkıp yüksek sesle okudum. O kadar iyi.” Samanta Schweblin “Usta işi bir edebi eser… Hikâye geçmişin, kız kardeşlerin, eşlerin, eski sevgililerin, delikanlı maceralarının ve kıskançlıkların arasında dolanan arsız bir tropikal sarmaşık gibi dallanıp budaklanarak geri dönüş ve yan sahnelerle derinleşiyor.” Annie Proulx