Eserlere Göre Listeleme

Uygarlık, Toplum ve Din konusundaki denemeler, Freud'un toplumu ve kurumlarını ruhçözümsel bakışla yorumlama konusuna uzun süredir ilgi duyduğunu gösteriyor. Bu kitapta bulunan Grup Ruhbilimi ve Ego Çözümlemesi adlı denemede Freud, bireyin zihinsel yaşamı üzerine daha önce yaptığı incelemelerin ötesine de geçmekte ve bireysel ruhbilimi grup ruhbiliminden ayıran özellikleri incelemektedir. Bir Yanılsamanın Geleceği adlı denemede, Freud Kiliseyi bir grup olarak ele almaktadır. Dinsel ve takıntılı nevroz arasında bir benzerlik bulan Freud, dinsel fikirlerin temelinin yanılsamada olduğunu ve insanlığın kurtuluşunun uygarlık, din ve bilim arasındaki ilişkinin köklü bir şekilde yeniden değerlendirilmesinde yattığını inandırıcı bir şekilde savunmaktadır. Ölümünden birkaç yıl önce yazılmış olan Uygarlık ve Hoşnutsuzlukları Freud'un daha önceki temalarını geliştirmektedir; bu deneme, Freud'un insanlığın içinde bulunduğu durumla ilgili kesin görüşü olarak değerlendirilebilir.

Norbert Elias'ın başyapıtı Uygarlık Süreci, insan-bilimleri literatürünün, onun ötesinde modern düşüncenin öncü ve kalıcı ürünlerinden birisidir. Bu eserdeki zengin analiz, toplumsal yapıların ve kişilik yapılarının uzun dönemli değişimlerine ışık tutmaya çalışarak, sosyolojinin, onunla beraber (sosyal) psikolojinin ufkunu genişletir. Elias'ın gayreti, toplumsal değişimin, -neredeyse metafizik nitelikli- otomatik evrim/ilerleme tasarımlarına sığmayan, sahiden karmaşık ve sahiden uzun erimli bir macera olduğunu anlatmaktır. Onu iyimser-idealist ve Batı-merkezci bulanlar dahil modernleşme süreciyle ilgili analizlere yeni bir bakış açısı -ve yeni bir malzeme- kazandırmıştır. Elias Uygarlık Süreci'nin ilk cildinde, "uyarlık" ve "kültür' kavramlarının sosyal anlamlarının tarihsel oluşumunu inceler. Sözkonusu sosyo-oluşumun önemli veçhelerinden biri, "uygarlık"-"kültür" karşıtlığı ve bu karşıtlığın aşılmasıdır. Ardından, 'insan davranışlarının özel bir değişim biçimi olarak uygarlığı" ele alır. Gündelik davranışların adab-ı muaşeretin, doğal ihtiyaçlarla ilgili tavırların, değer ölçülerinin değişimin bakar. "Duygu denetim modelleri ve standartları" ile, 'utanma ve sıkılma sınırları 'ndaki gelişmeyi gözler. Bu süreçte özellikle özdenetimin bir uygarlık ölçütü olarak nasıl önem kazandığını gösterir.

Server Tanilli, batı uygarlığı ve gelişimiyle başlamış. Sosyalist dünyanın Batı dünyasına etkisi, sosyalizme geçişteki süreç anlatılmış. Üçüncü dünya ülkelerinin tarihi gelişimdeki yeri ve son olarak Türkiye uygarlığının tarihsel olarak nasıl oluştuğunu anlatıyor. Kitabın ilk bölümlerinde kapitalist sistemin dünya üzerindeki etkisi anlatılıyor ve sosyalist devletlerin kurulması, iki kutuplu dünyanın anlatılmasından sonra, son bölümde üçüncü dünya kapsamında azgelişmişlik ve Türkiye anlatılarak kitap sona eriyor