Yazara Gore Listeleme

Sarı Toprağın Efendisi dünyanın sınırlarının ötesinde geziniyordu. En yüksek dağın tepesinde bir taşın üzerinde oturdu. Evrenin deveran-ı demini seyrederken kendinden geçti. Bu esnada sihir incisini düşürdü. Onu araması için Marifet'i gönderdi, fakat Marifet inciyi bulamadı. Kaybolan sihir incisini Basiret aramaya çıktı, fakat o da eli boş döndü. Bu sefer Akıl gitti, aradı, fakat sihir incisini Akıl da bulamadı. Sarı Toprağın Efendisi sihir incisini bulması için Aşk'ı gönderdi. Aşk inciyi bulup getirdi. Sarı Toprağın Efendisi konuştu: Garip ama gerçek, sihir incisini Aşk buldu!

Şiir, hayatını düzene koyamayanların yetimhanesi; baştan aşağı suların kaynadığı noktada imdada yetişeni… Tepeden tırnağa baş harflerini oluşturduğun olur. Kimisi yetişir o kafiyeye. Kimisi ise yetiştiremez kendisini o hüsn-ü niyete. Şiir, derinlik inişi gibi algılansa da aslında sevgiyi, şefkati, kederi, kaderi anlatmak için bir zirvenin yamaçlarına çıkışın formülüdür. İnsanın içini dışa çevirmişliğinin Latin harflerine dökülmüş hâlidir şiir. Şiir, en şirin ve en korkunç ifadelerin arşivlendiği bir vezinler ülkesi… Okuyucuyu en keskin unzuruyla farklı yönlere sevk edebilir. Sükûtun bedene bürünmüş hâli olan şiir, üflenmeyerek ve soğutulmadan ‘azim’ kaşığı ile ufukları beslemeli...

Gerçekler, rivayetler, hikâyeler... Bir araştırmacı için en zor olanı da bu ya! Bir de zaman geçtikçe hikâyeler gerçeğe, gerçekler de hikâyeye dönüşmüşse... O yüzden zordur ya tarihi araştırmak... Yazacağın bir kelime, söyleyeceğin bir cümle değiştiriverir bir anda tarihi. Bazen yapılan araştırmalarda bilinmezlik de çoktur. Hakikati aramak ve bulmak ise çok zaman alır. İşte elinizdeki bu eser de böyle. Osmanlı tarihinde sıkça karşılaştığımız veya hiç karşılaşmadığımız onlarca kişinin almış olduğu lakap ve ünvanları neden aldığının hikâyesidir. İlginç olan şu ki, Osmanlı tarihinde yer etmiş kişilere verilen bu lakap ve ünvanlar o zamanlar için kimini aşağılamak kimini de övmek için verilmiş. Bazen kötü bir ünvan diye düşündüklerimiz o günlerde iyi bir şeyi çağrıştırırken, iyi bir ünvan verilmiş gibi düşündüklerimiz de o günlerde aslında kişileri küçük görmek veya aşağılamak için kullanılmış. Bunlardan biri de yukarıda temsili resmini gördüğünüz Kuyucu Murat değil mi? Acaba kimdir bu Kuyucu? Neden ona bu ünvan verildi? Anadolu'da çıkan Celali İsyanları'nı bastırırken isyancıların kellelerini alıp kuyuya attığı için mi yoksa bir sefer sırasında atıyla beraber bir kuyuya düştüğü için mi? Hangisi? Yoksa ikisi de mi? Peki sadece Kuyucu mudur hikâyesi olan? Ya Hezarfen, Cezzar, Katip, Mezemorta, Ayıcı, Maymunkeş, Barbaros... Onlara neden, niçin bu unvan ve lakaplar verildi? O zaman tarihimiz ve kültürümüz için şimdi öğrenme zamanı...

İşte, selvilerin gerisinden ateşler, kıvılcımlar yükseliyor. Dağıla dağda, uçuşa uçuşa, Ayasofya’ya kadar uzanıyor ve Ayasofya’nın beyaz minareleri pespembe kesiyor. Şimdi sis perdesi kalkmaktadır. Kubbeler mavimsi, gümüşleniyor, birçok minare, aydınlık çoğaldıkça, kıpkırmızı. Tepeler pembe pırıltılı, sahiller mavimsi ve morumsu. İstanbul âdeta taptaze. Selim ileri, İstanbul Kitaplığının altıncı cildi İstanbul’un Tramvayları Dan Dan!..’da romanlarda, şarkılarda, filmlerde kalmış o kente, artık hayal İstanbul’a götürüyor bizi, büyülü bir yolculuğa davet ediyor.